Լցոնած սմբուկ․ հին հայկական խոհանոցի համն ու հիշողությունը
Լցոնած սմբուկը հին հայկական խոհանոցում հանդիպող սովորական տնային ուտեստներից է։ Այն պատրաստվում էր հիմնականում մսով և սեզոնային բանջարեղենով՝ առանց բարդ տեխնիկաների։ Ուտեստը տարածված էր հատկապես այն շրջաններում, որտեղ սմբուկը լայնորեն մշակվում էր։
Սմբուկները օգտագործվում էին ամբողջական՝ նախապես թեթև տապակված, որպեսզի պահպանեին ձևը և եփման ընթացքում չքանդվեին։ Լցոնման համար սովորաբար վերցվում էր յուղոտ աղացած միս, քանի որ այն ավելի հյութեղ էր ստացվում և լրացուցիչ ճարպ ավելացնելու կարիք չէր լինում։
Պատրաստման եղանակը` ամբողջական սմբուկը թեթևակի տապակում են։ Առանձին՝ աղացած յուղոտ միսը եփում են մանր կտրատած սոխի և սխտորի հետ՝ ավելացնելով աղ և նախընտրած համեմունքներ։
Սմբուկը երկայնքով ճեղքում են և լցոնում մսային խառնուրդով։ Վրան ավելացնում են մանրացված լոլիկ և պղպեղ։ Այնուհետև ուտեստը դնում են ջեռոց և եփում միջին ջերմաստիճանում, մինչև սմբուկը փափկի, իսկ միսը լիովին պատրաստ լինի։
Լցոնած սմբուկը մատուցվում է տաք վիճակում։ Հին հայկական խոհանոցում այն սովորաբար մատուցվում էր հացով և առանց հավելյալ սոուսների։