Էլեկտրոմոբիլների ներկրումը ևս մեկ տարի կազատվի ԱԱՀ-ից, բայց խիստ պայմանով․ ի՞նչ է պետք իմանալ
Հայաստանի կառավարությունը շարունակում է խթանել էկոլոգիապես մաքուր տրանսպորտի զարգացումը։ Էլեկտրական շարժիչով ավտոմեքենաների ներմուծման համար գործող ԱԱՀ-ից (Ավելացված արժեքի հարկ) ազատման արտոնությունը կերկարաձգվի ևս 1 տարով՝ մինչև 2026 թվականը։ Սակայն այս անգամ արտոնությունը կգործի կարևոր վերապահումով։
Ազգային ժողովում «Հարկային օրենսգրքում լրացում կատարելու մասին» օրենքի նախագիծը ներկայացրել է ՀՀ էկոնոմիկայի նախարար Գևորգ Պապոյանը։
Ո՞ր մեքենաներն են ազատվելու հարկից
Եթե նախկինում արտոնությունը տարածվում էր ներկրվող բոլոր էլեկտրական մեքենաների վրա՝ անկախ արտադրման տարեթվից, ապա նոր կարգավորմամբ պետությունը խրախուսում է միայն նոր և թարմ ավտոպարկի համալրումը։
Նախարարի խոսքով՝ արտոնությունը կկիրառվի միայն այն մեքենաների համար, որոնց թողարկման տարեթիվը 2023 թվականի դեկտեմբերի 31-ից հետո է։
«Մենք առաջարկում ենք այս նոր կարգավորումը կիրառել 2024, 2025 և 2026 թվականների արտադրության մեքենաների համար»,- պարզաբանել է Գևորգ Պապոյանը։
Սա նշանակում է, որ հին տարեթվով էլեկտրոմոբիլ ներկրելիս քաղաքացիները կամ տնտեսվարողները այլևս չեն օգտվի ԱԱՀ-ի ազատման հնարավորությունից։
Էլեկտրական «բում»․ ռեկորդային թվեր
Հայաստանում էլեկտրոմոբիլների պահանջարկը շեշտակի աճել է։ Նախարարը ներկայացրել է տպավորիչ վիճակագրություն, որը փաստում է ոլորտի աննախադեպ ակտիվությունը․
- 2019-ի համեմատ՝ 17.6 անգամ աճ․2024 թվականին Հայաստան է ներկրվել 17.6 անգամ ավելի շատ էլեկտրական տրանսպորտային միջոց, քան 5 տարի առաջ։
- 2023-ի ցուցանիշը․Ներմուծվել է 9,635 մեքենա (75% աճ 2022-ի համեմատ)։
- 2024-ի ցուցանիշը․Ներմուծվել է 11,793 մեքենա (22% աճ 2023-ի համեմատ)։
2025-ը գերազանցում է բոլոր սպասելիքները
Ընթացիկ տարվա տվյալները վկայում են, որ էլեկտրական շարժիչով տրանսպորտի ներմուծումը նոր ռեկորդ է սահմանելու։ 2025 թվականի նոյեմբերի 19-ի դրությամբ Հայաստան է արդեն ներկրվել շուրջ 19,000 միավոր էլեկտրական տեխնիկա, այդ թվում՝
- 16,381ավտոմեքենա,
- 2,479մոտոցիկլետ կամ մոպեդ,
- 7ավտոբուս։
«Սա նախորդ տարվա համեմատ բավականին շատ է, և կարող ենք ակնկալել, որ մինչև տարեվերջ ցուցանիշը կկրկնապատկվի նախորդ տարվա նկատմամբ»,- նշել է նախարարը։
Ինչո՞ւ է սա կարևոր
Նախագծի հիմնական նպատակը ոչ միայն տնտեսական է, այլև բնապահպանական։ Ըստ Էկոնոմիկայի նախարարության՝ արտոնության երկարաձգումը և հատկապես նոր մեքենաների վրա շեշտադրումը կլուծի մի քանի խնդիր՝
- Կանաչ տնտեսություն․Նվազում են վնասակար արտանետումները։
- Ավտոպարկի թարմացում․Երկիր են մտնում ժամանակակից և անվտանգ մեքենաներ։
- Էներգետիկ անվտանգություն․Կրճատվում է կախվածությունը հանածո վառելիքից (բենզին, գազ)։
Հիշեցնենք, որ բացի ԱԱՀ-ից, Հայաստանը ԵԱՏՄ քվոտայի շրջանակում ունի նաև մաքսատուրքից ազատման արտոնություն (2025-ի համար՝ 8000 միավոր), ինչը էլեկտրոմոբիլների ձեռքբերումը դարձնում է էլ ավելի շահավետ։